OFİS VE KIRTASİYE

OFİS VE KIRTASİYE

 

Ofis ve kırtasiye malzemeleri konusunun en önemli araçları kalemlerdir. Kalem, kelime olarak Arapça dan gelmektedir. Bu dile ise Latincedeki calamus kelimesinden geldiği söylenmektedir. Calamus Latincede kamış demektir. Kalem, yazma, çizme vb. işlerde kullanılan ve çeşitli biçimlerde üretilmiş ve günümüzde farklı renklerde yazabilen araçlardır.

Yazı yazma araçlarının dış hatları yazının şekli, üzerinde yazılan zemin ve kültürel bağlamda estetik anlayışıyla yakından ilgilidir. Tarih boyunca farklı evrelerde birbirinden farklı yazı araç ve gereçleri kullanılmıştır. Bazılarının ömrü uzun, bazılarınınki ise daha kısa olmuştur.

KIRTASİYEDEN ÖNCE

Yontma işlerinde kullanılan ucu sivri veya keskin araca da taşçı kalemi veya oymacı kalemi denmektedir. Günümüzün taşçı kalemlerinin benzerleri Babil İmparatorluğu zamanında kullanılmaya başlanmıştır. Babil, Mezopotamya bölgesinde bulunmaktaydı. Babil kenti günümüzde Irak ta yer almakta fakat tarihte Sümer ve Akad topraklarını kapsarmış. Bu eski imparatorluk topraklarında yeryüzünün en eski yazısı olarak bilinen Sümer yazıları tabletler üzerine yazılmış halde bulunmuştur. Babilliler yumuşak kil tabletler hazırlayıp bunların üzerine yazılar yazar, işaretler ve resimler çizerlerdi. Yazdıkları bu tabletleri daha sonra fırınlarda pişirip sertleştirirlerdi. Bu işlem ayrıca tabletlerin üzerindeki yazıların ve işaretlerin daha iyi okunmasını sağlardı. Bilindiği üzere yazıdan önce bu topraklarda resimler çizilirdi. Belli bazı kavramları ifade etmek için köşeli simgeler geliştirildi, işaretler ve simgeler çizildi. Bu tür yazıya çiviyazısı adı verilir.

Günümüzde de aslında yazı yazmak için halen bir tür çivi kullanıyoruz. Nasıl mı? Örneğin dijital asistanımız PDA ların kalemleri aslında sadece çivilerin geliştirilmiş modelleridir.

Roma devrindeki balmumu kaplı ahşap (daha sonra fildişi ve metal) levhaların kullanılmasına çok erken tarihlerde, milattan önce 5. yüzyılda başlanmıştır. Bu levhaların kullanılması Antik dönemden başlayıp Ortaçağ a kadar devam etmiştir. Yazı, Latince adıyla bir Stilus ile, yüzeydeki balmumunun bir çivi yardımıyla çizilmesiyle yazılıyordu. Bu yazı araçları genellikle demir, bronz, fildişi, kemik ve bazen de gümüşten imal edilirdi.

KAĞIDIN İCADINDAN SONRA

Papirüslerin kullanımındaki hayvan kuyruk kılından veya farklı tüylerden üretilen incecik fırçalardan tüy kalemlere geçilecekti. Tüy kalemler farklı kuşların tüylerinden yapılabilse de en çok kaz tüyünden elde edilmekteydi daha ziyade. Önceki sayfalarda anlattığımız üzere kağıdın Çinliler tarafından bulunup dünyanın çeşitli yerlerine yayılmasından sonra kurşun kalemlere geçilmesi için 16 yüzyılı beklemek gerekecekti. Tükenmez kalemin dayanıklılığı ile tanışmak için ise 20. yüzyılın gelmesi gerekecekti.